Raforkuframleiðsla
Raforkuframleiðsla
Á heimsvísu er um 20% af rafmagni framleitt með vatnsaflsvirkjunum. Á Íslandi er þetta hlutfall 70%. Í vatnsaflsvirkjunum eru þungi og fallhæð vatnsins nýtt til að snúa spöðum til að framleiða rafmagn. Vatnsaflsvirkjanir skiptast í miðlunarlónsvirkjanir og rennslisvirkjanir. Rennslisvirkjanir nýta árvatnið eftir náttúrulegum aðstæðum en miðlunarlónsvirkjanir stífla og breyta oft náttúrulegum farvegi árinnar sem veitt er svo í virkjunina. Hérlendis eru afar fáar rennslisvirkjanir og langflestar falla undir að vera miðlunarlónsvirkjanir. Við gerð miðlunarlóna getur rennsli í árnar minnkað mikið sem gerir það að verkum að farvegir fiska lokast og framburður mikilvægra efna til sjávar og lífríkisins þar minnkar, einnig verða miklar breytingar á vistkerfum og búsvæðum á árbökkunum og á svæðinu þar í kring.
Við breytingar á vatnsbúskapnum kemur stundum nýtt land í ljós og ásýnd landsins breytist. Gott dæmi um þetta er Stuðlagil á Austurlandi sem notið hefur mikilla vinsælda sem áfangastaður ferðamanna. Á hinn bóginn skemmast búsvæði í sjálfum miðlunarlónunum vegna vatnsborðssveiflna og rofs við fjörubakka.
Við notum líka kraftinn í heitri gufu í jörðinni til að framleiða rafmagn. Um 30 % af rafmagnsframleiðslu á Íslandi er frá jarðhitavirkjunum. Þar eru borholur sem dæla upp heitu vatni og gufu. Gufan er nýtt til að snúa spöðum þar sem snúningurinn býr til orku sem við nýtum sem rafmagn. Heita vatnið sem dælt er upp er nýtt til að hita upp kalt grunnvatn með minna af uppleystum efnum og notað til húshitunar, heita vatninu er síðan dælt aftur ofan í jörðina til að búa til hringrás
Stærstu jarðhitavirkjanir landsins eru Hellisheiðarvirkjun, Nesjavallavirkjun, Kröfluvirkjun og Þeistareykjavirkjun.


Fæðuvefur í stöðuvatni